İstatistik

Sahte Korelasyonlar

Sahte Korelasyonlar

İstatistikle ilgilenen herkesin bilmesi gereken bir şey vardır: Korelasyon nedensellik değildir. Bir çok araştırmacı şu hataya düşer: İki ilişki arasında bir korelasyon varsa biri diğerinin sebebidir. Bu durum ise Sahte Korelasyonlar’ın oluşmasına sebebiyet verir. Aslında Nedensellik ve Korelasyon birbirlerine bağlı kavramlardır. Nedensellikten bahsedebilmek için korelasyon olması gerekir fakat tek başına korelasyon bulunması yeterli değildir. Korelasyon nedensellik değildir fakat nedenselliğe daha ...

Read More »

En sık kullanılan istatistiksel analizler

İstatistiksel analizler bir çok bilimsel çalışmada, araştırmanın en önemli aşamasını oluşturmaktadır. Araştırmalarda çok sık görülen bir hata vardır: Araştırmacılar yanlış analiz yöntemi seçimi nedeniyle sonuçlarını hatalı hesaplar ya da herhangi bir sonuca ulaşamazlar. Verilerin sağlıklı bir şekilde analiz edilebilmesi için hangi şartlarda hangi analiz yöntemlerinin kullanılıyor olduğunu bilmek çok önemlidir.  Uygun olmayan bir yöntem seçimi verilerin hatalı yorumlanmasına neden olacaktır. Doğru ...

Read More »

İstatistiksel Veri Tipleri

İstatistikte yorumlamak ve sunmak amacı ile toplanmış, özetlenmiş ölçüm,bilgi ve belgelere genel olarak veri denilmektedir. İşlenmiş ve sonuç çıkarılmış veriye bilgi ya da enformasyon denir. Veri tipleri ise şu başlıklarda toplanabilir: 1. BAKIŞ AÇISI 1- Nümerik Veriler: Sayısal-Nümerik-Nicel Veriler de denmektedir. Boy,Yaş gibi süreklilik arzeden değerler Nümerik verilerdir. “Daha fazla” ifadesi ile kullanılabilirler. Sürekli ve süreksiz olarak iki başlıkta ele alınabilir: a) ...

Read More »

Kısmi Korelasyon

Kısmi Korelasyon terimi ilk kez 1907 yılında Yule tarafından kullanılmıştır. Korelasyon hesaplamalarında bazı durumlarda değişkenler bir birlerinden etkilenebilirler. Söz gelimi insan boyu ile insan saçı arasında bir korelasyon üzerinde çalıştığımızda analizimizde sadece saç ve boy değişkenleri ile ilgilenir isek kısa boylu insanların uzun saçlı olduğuna karar verebiliriz.  Bu durum ilk bakışta biraz saçma gibi görülse de dünya genelinde kadınların boy ortalamalarının ...

Read More »

Normal Dağılım Nedir?

Normal Dağılım istatistikteki en önemli konulardan biridir. Sürekli Dağılım türlerinden biridir ve pratikte bir çok durumda verilerin Normal Dağılım gösteren bir ana kütleden geldiği varsayılır. Bunun nedeni doğa ve insan davranışlarının genelinin Normal Dağılıma uygun olmasıdır. Örnek vermek gerekirse: – İnsanların çoğu ortalama bir boya sahiptir. Ülkemizdeki erkekleri ele alacak olursak çok azı 1.90 üzeridir. Geneli 1.70-1.75 arasında bir boya sahiptir ...

Read More »

t-Testi

t-Testi hipotez testleri arasında en yaygın olarak kullanılan testtir. İki gurup verinin ortalamaları arasında belirgin bir farklılık olup olmadığını istatistiksel olarak belirlemeye çalışan bir yaklaşım olarak tanımlanabilir. t-testi’nin bir diğer adı student testidir. Küçük örnekler sınama tekniği olarak da bilinir. Böyle bilinmesinin nedeni n<30 olduğunda veya ana kütle ortalamasının normal olduğuna dair kuşku duyulduğu durumlarda uygulanabilen bir istatistik tekniğidir. Bu ...

Read More »

Anscombe’nin Dötrlüsü

Anscombe’nin Dötrlüsü  İngiliz asıllı Amerika İstatistikçi Anscombe 1973 yılında yapmış olduğu bir çalışmada, birbirinden çok değişik dağılım gösteren dört farklı veri setinin aynı ortalamaya, aynı standart sapmaya, aynı korelasyona ve aynı regresyon doğrusuna sahip olabileceğini göstermiştir.     Tüm data setlerin de ortalaması (7,5), standart sapması 4,12 korelasyon katsayısı 0,81 ve regresyon doğrusu y=3+0,5x ‘tir. Tüm bu değerler data setleri tanımlıyor gibi görünse ...

Read More »

Anne Sütü IQ Seviyesini Artırıyor (mu) ?

Veri bazı zamanlar bize bir  ilişkinin var olduğunu söyleyebilir.  Alttaki araştırmada bir gurup bilim adamı 3000 çocuk üzrinde bi araştırma yapıyor. Araştırma sonucunda annesi emziren çocukların, emzirmeyenkerden 7 puan daha yüksek IQ düzeyine sahip olduğu bulunuyor.  IQ düzeyindeki bu artış sadece emzirme fiili ile sağlanmış olabilir mi? İstatistikteki Bağımlı değişken, bir koşuldaki değişiklikten etkilenen değişkendir.  Bu örnekte bağımlı değişken çocuğun ...

Read More »

Standart Sapma ve Standart Hata

Öncelikle Standart Sapma ve Standart Hata kavramlarını bir inceleyelim. Standart Sapma: Bir veri setindeki her bir değerin, ortalamaya göre hangi ölçüde uzakta olduğunun ölçüsünü bize vermektedir. Özetle tanımlanacak olursa; “n” sayıda veriden oluşan veri setindeki her bir değer ortalamadan çıkarılır, kareleri alınır ve bu sapmalar toplanarak, “n” sayısına bölünüp karekökü alınır. Bu da bize ortalama her bir değer için sapmanın ...

Read More »

Standart Sapma

Standart Sapma, dağılım ölçülerinden biridir ve dağılımın hangi şekilde dağıldığı ile ilgili bize bir fikir verir. Bir çok veri kaynağı için uygulanabilir fakat bazı durumlarda yanıltıcı durumlara neden olabilir (bknz. Anscombe’nin Dötrlüsü) fakat yine de çoğu durum için önemli bir ölçüm olduğundan yaygın bir şekilde kullanılır. Bu ölçümün kullanılmasındaki amaç veri değerlerinin dağılımının özetlenmesidir. Literatürde Standart Sapma yunan alfabesindeki sigma(σ) harfi ile ...

Read More »